Um bótenefnd

Ríkissjóður greiðir bætur til þolenda tiltekinna afbrota. Einkum er um að ræða ofbeldiskennd brot eins og líkamsárásir, manndráp, kynferðisbrot, frelsissviptingu og brot sem valda almannahættu. Eftir atvikum geta önnur brot komið til greina, en þó eru t.d. ekki greiddar bætur vegna auðgunarbrota og eignaspjalla. Nær eingöngu eru greiddar bætur vegna atvika sem eiga sér stað innan lögsögu íslenska ríkisins. Bætur eru greiddar þótt ekki sé vitað hver framdi það brot sem tjóni olli eða sá sem það framdi sé ósakhæfur.

Bótanefnd tekur ákvörðun um bætur og fjallar sérstaklega um hvert mál. Skrifstofa hennar er hjá Sýslumanninum á Siglufirði. Þangað ber að beina öllum fyrirspurnum um mál til meðferðar og hvaða reglur gilda. Upplýsingar eru veittar í síma 460 3900 á milli 8.30 og 15.30 virka daga eða með tölvupósti á netfangið:  botanefnd@syslumenn.is

Sækja þarf sérstaklega um greiðslu á bótum því það gerist ekki sjálfkrafa þótt bætur séu dæmdar. Það skilyrði er fyrir greiðslu að brot hafi verið kært til lögreglu án ástæðulauss dráttar og gerð bótakrafa á hendur þeim sem tjóni olli á meðan rannsókn máls stendur yfir. Það er einnig skilyrði fyrir greiðslu ríkissjóðs að umsókn berist bótanefnd innan tveggja ára frá því brot átti sér stað. Frá þessu eru fáar undantekningar en bent er á að leita nánari upplýsinga um það.

Ekki er nauðsynlegt að bíða eftir dómi til að sækja um bætur. Það er einnig unnt að sækja um þótt tjón sé ekki að fullu ljóst. Unnt er að rjúfa tveggja ára frestinn með því að senda inn tilkynningu um tjónsatburðinn til bótanefndar og tilkynna að önnur gögn berist síðar. Ekki er nauðsynlegt að höfða einkamál á hendur þeim sem tjóni olli. Almennt er gert ráð fyrir að hver og einn geti lagt mál sitt fyrir nefndina upp á eigin spýtur en þó getur verið nauðsynlegt að leita aðstoðar lögmanns við það, því uppgjör bóta getur krafist sérþekkingar.

Bótanefnd tekur umsókn um bætur ekki til meðferðar fyrr en ljóst er að endanlegur dómur liggur fyrir eða þegar lögreglurannsókn lýkur án þess að mál hafi verið upplýst. Þegar öll gögn liggja fyrir má búast við að afgreiðsla umsóknar hjá bótanefd geti tekið 30-60 daga.

Sjá nánari umfjöllun um bótanefnd og þau lög og reglur sem gilda um þessi mál á sérstakri síðu hér.