Sifjamál (fjölskyldumál)

Hvað eru sifjar?

Sifjar merktu í fornu máli tengdir, en skyldleiki var nefndur frændsemi. Nú á tímum taka sifjar í almennu máli og lagamáli jafnt til frændsemi og tengda.

Sifjaréttur – fjölskylduréttur.

Sifjaréttur tekur ekki til allra réttarreglna sem tengjast sifjum, þ.e. frændsemi og tengdum en reglur hans fjalla þó fyrst og fremst um fjölskylduna í þjóðfélaginu og er hann því stundum nefndur fjölskylduréttur.

Hvaða mál eru sifjamál?

Oft er talað um að fjölskylduréttur greinist í grófum dráttum í hjúskaparrétt, sambúðarrétt og barnarétt.

Hjúskaparmál.

Hjúskaparréttur fjallar um stofnun hjúskapar, réttindi og skyldur hjóna á meðan á hjúskap stendur og slit hjúskapar. Reglur um hjúskap er að finna að meginstefnu í einum lagabálki, þ.e. hjúskaparlögum nr. 31/1993.

Sjá einnig lög um staðfesta samvist nr. 87/1996.

Sambúðarmál – óvígð sambúð.

Um óvígða sambúð er ekki fjallað heildstætt í einum lagabálki, eins og gert er um hjúskap enda nýtur fólk í óvígðri sambúð ekki allra sömu réttinda og fólk sem er í hjúskap. Þannig gilda ekki í óvígðri sambúð reglur um gagnkvæma framfærsluskyldu og erfðarétt, eins og á milli hjóna. Þá gildir helmingaskiptaregla ekki við slit á óvígði sambúð. Óvígðri sambúð er þó að ýmsu leyti jafnað til hjúskapar, þ.e. sömu reglur gilda, einkum varðandi málefni barna.

Barnamál – Barnaréttur.

Orðið barnaréttur er fyrst og fremst notað um þær réttarreglur á sviði sifjaréttar sem fjalla sérstaklega um réttarlega stöðu barna, hvort heldur er gagnvart foreldrum eða öðrum.